Yaz Tatili Kabusu Kapıda: Schengen Ülkeleri Sınır Kapılarında 4 Saate Varan Kuyruk Tehlikesi
Avrupa'nın dört bir yanındaki havalimanları ve havayolları, yaklaşan yoğun yaz turizm sezonu öncesinde Schengen Giriş/Çıkış Sistemi (EES) ile ilgili ciddi endişelerini dile getiriyor. Sektör temsilcileri, mevcut sistemin yetersizlikleri ve acil düzeltici önlemler alınmaması halinde, sınır geçiş noktalarında yolcu akışının felç olabileceği ve yolcuların 4 saate varan kuyruklarda bekleme riskiyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulundu.
Sistemde Yapısal Sorunlar Gözlemleniyor
Brüksel'de 11 Şubat 2026 tarihinde yapılan ortak bir açıklamada, Avrupa Havalimanları Konseyi (ACI EUROPE), Avrupa Havayolları Birliği (A4E) ve Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) gibi önde gelen kuruluşlar, EES'in mevcut aşamada zorunlu tuttuğu üçüncü ülke vatandaşlarının %35'inin kayıt altına alınması sürecinin şimdiden havalimanı sınır kontrollerinde iki saate varan aşırı bekleme sürelerine neden olduğunu belirtti. Bu durumun, yolcu trafiğinin en yoğun olduğu temmuz ve ağustos aylarında dramatik bir şekilde kötüleşmesinden endişe ediliyor.
Sektör kuruluşları tarafından AB İçişleri ve Göç Komiseri Magnus Brunner'e gönderilen mektupta, EES uygulamasının gecikmelere yol açan üç temel yapısal soruna dikkat çekildi:
- Sınır kontrol noktalarındaki kronik personel eksikliği, yetkililerin yolcuları verimli bir şekilde işlemesini engelliyor.
- Sınır otomasyon sistemlerindeki devam eden teknolojik aksaklıklar, süreci yavaşlatıyor.
- Frontex'in geliştirdiği ön kayıt uygulamasının Schengen ülkeleri tarafından yeterince benimsenmemesi, yolcu akışını hızlandırma hedefini zayıflatıyor.
Eğer acil bir müdahale olmazsa, EES'in tüm sınır geçiş noktalarında zorunlu hale gelmesi, yaz aylarında bazı havalimanlarında dört saati aşan kuyruklara neden olabilir. Bu durum, milyonlarca tatilcinin seyahat deneyimini olumsuz etkileyecektir.
Esneklik Çağrısı: Yaz 2026 İçin Çözüm Talebi
Havalimanları ve havayolları, Avrupa Komisyonu'ndan Schengen üye devletlerinin, Ekim 2026 sonuna kadar EES uygulamasını kısmen veya tamamen askıya alma seçeneğini koruyacağını teyit etmesini talep ediyor. Mevcut düzenlemeler, askıya alma mekanizmalarını Temmuz 2026 itibarıyla kaldırıyor. Sektör liderleri, olası bir aksaklık durumunda mevcut Schengen Sınır Kontrol Kanunu'nun, kontrolleri hızla gevşetmek için yeterli esnekliği sağlayıp sağlamayacağının belirsiz olduğunu vurguluyor.
“Politika ve Gerçeklik Arasında Kopukluk Var”
ACI EUROPE Genel Direktörü Olivier Jankovec, A4E Genel Müdürü Ourania Georgoutsakou ve IATA Dış İlişkiler Kıdemli Başkan Yardımcısı Thomas Reynaert, yaptıkları ortak açıklamada, AB kurumlarının EES'in iyi çalıştığı yönündeki algısı ile operasyonel gerçeklik arasında giderek büyüyen bir boşluk olduğunu belirttiler:
“AB kurumlarının EES'in iyi çalıştığı yönündeki algısı ile, AB dışı yolcuların devasa gecikmeler ve sıkıntılar yaşadığı gerçeklik arasında tam bir kopukluk var. Bu durum derhal sona ermelidir. Avrupa havalimanlarındaki trafiğin yaz aylarında iki katına çıkması beklenirken, esneklik opsiyonel değil, zorunludur. EES'in uygulamaya konulması, operasyonel gerçekliklere tepki verebilmelidir. Bu, başarının mutlak bir ön koşuludur ve AB'nin verimli, misafirperver ve cazip bir destinasyon olarak itibarını korumak için elzemdir.
Yaz 2026 yaklaşırken, havalimanları ve havayolları, sınır tıkanıklıklarının Avrupa'nın bağlantısını, turizmini ve küresel konumunu baltalamasını önlemek için hızlı siyasi ve operasyonel kararlar alınması yönünde baskı yapıyor.
