Suudi Arabistan'ın KAAN İlgisi ABD'yi Tedirgin Etti: S-400 Benzeri Bir Gerilim Kapıda mı?
Washington cephesinde jeopolitik dengeleri yeniden şekillendirebilecek bir gelişme yaşanıyor. Suudi Arabistan'ın, Türkiye'nin milli savaş uçağı projesi KAAN'a yönelik artan ilgisi, ABD'de ciddi bir endişe dalgası yarattı. The Middle East Eye'ın ortaya çıkardığı bilgilere göre, özellikle Donald Trump yönetiminin tekrar göreve gelmesiyle birlikte Suudi Arabistan'ın silah tedarikinde çeşitliliğe gitme çabası, ABD'nin bölgedeki askeri ve ekonomik üstünlüğünü sorgulatır hale getirdi.
Haberde, Suudi Arabistan'ın KAAN projesine yönelik Türkiye ile yürüttüğü temasların, ABD'li yetkililer nezdinde 'rahatsızlık' olarak nitelendirildiği belirtiliyor. Bu durumun temelinde, Türkiye ile yapılacak böylesi bir savunma işbirliğinin, ABD'nin Suudi Arabistan silah pazarındaki geleneksel hakimiyetini zayıflatabileceği korkusu yatıyor. ABD, bir zamanlar F-35 savaş uçakları konusunda Türkiye'ye uyguladığı ambargoda olduğu gibi, kendi stratejik çıkarlarını korumak adına benzer bir tavır sergileyebilir mi sorusu akıllara geliyor.
ABD'nin Endişeleri ve Tarihsel Kıyaslamalar
Suudi Arabistan'ın savunma stratejisini çeşitlendirme eğilimi, ABD'nin bölgedeki etkinliğini azaltma potansiyeli taşıyor. Geçtiğimiz aylarda Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın ABD ziyaretinde, Başkan Donald Trump ile yapılan ve gelişmiş F-35 savaş uçaklarının satışı ile stratejik savunma anlaşmalarını içeren olumlu temaslara rağmen, Washington şimdilerde Suudilerin diğer ülkelerle yaptığı silah anlaşmalarına daha fazla şeffaflık talep ediyor. Bu durum, ABD'nin tek tedarikçi olma arzusunu ve Amerikan ihracatını önceliklendirme politikasını açıkça ortaya koyuyor.
Özellikle Pakistan'a yönelik milyarlarca dolarlık kredi anlaşmasının JF-17 savaş uçağı alımına dönüştürüleceği iddiaları üzerine ABD'nin Pakistan'a baskı yaparak bu alımı engellediği ve karşılığında güvence aldığı biliniyor. Ancak Suudi Arabistan'ın KAAN projesindeki potansiyel ortaklığı konusunda benzer bir güvenceyi ABD'ye vermemesi, Washington'ı daha da tedirgin etmiş durumda.
“Suudi Arabistan’ın silah ortaklarını çeşitlendirme çabası, Trump yönetimini rahatsız ediyor. Çünkü yönetim, Türkiye gibi ülkelerle yapılan anlaşmaların, ABD’nin Suudi Arabistan silah pazarındaki payını potansiyel olarak azaltabileceğini düşünüyor.”
KAAN'ın Stratejik Önemi ve ABD'nin Tepkisi
ABD'li yetkililer, Suudi Arabistan'ın mevcut askeri envanterinin zaten oldukça güçlü olduğunu ve Türkiye'nin geliştirdiği KAAN gibi bir savaş uçağına olan ihtiyacını sorguluyor. Eski bir ABD savunma yetkilisi olan Bilal Saab'ın da belirttiği gibi, Suudi Arabistan'ın halihazırda dünyanın en iyileri arasında gösterilen F-15'lere sahip olduğu ve Eurofighter Typhoon gibi güçlü platformlara da ilgi duyduğu biliniyor. Yakın gelecekte F-35'leri de envanterine katması beklenen Suudi Arabistan'ın, neden KAAN projesiyle ilgilendiği sorusu, ABD'nin stratejik planlarını yeniden gözden geçirmesine neden oluyor.
Adı açıklanmayan bir ABD'li yetkili, KAAN'a yönelik olası bir anlaşmanın, F-35 alımlarının yerini alacak bir adım olarak görülmediğini, ancak Suudi Arabistan'ın ABD'den yapabileceği ilave alımlar için ayırdığı bütçeyi farklı ülkelere yönlendirme ihtimalinden rahatsızlık duyduğunu dile getirdi. Yetkilinin vurguladığı üzere, ABD'nin mesajı net: “Amerikan yapımı ürünler dışında karşılanmayan hangi ihtiyacınız var da Türkiye’ye yöneliyorsunuz?” Bu durum, ABD'nin savunma ihracatında tekel olma stratejisinin bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
