Danimarka Liderliğinde Avrupa, Grönland'a Çıkartma Yapıyor!
Avrupa ülkeleri, Grönland'ın geleceğine dair yaşanan "siyasi acil durum" endişeleri arasında, Danimarka öncülüğünde gerçekleştirdiği hava indirme harekatıyla ilk keşif birliklerini stratejik ada'ya göndermeye başladı. 14 Ocak 2026'da Danimarka'ya ait iki adet C-130 Hercules nakliye uçağı, ilk askeri personeli ve Danimarka kuvvetlerini Grönland'ın başkenti Nuuk'a ulaştırdı. Bu tarihi operasyon, sadece askeri bir lojistik başarısı olmanın ötesinde, Avrupa'nın Arktik'teki artan rolünü ve işbirliği potansiyelini de gözler önüne seriyor.
Avrupa'nın Arktik Stratejisi: Keşif ve Hazırlık
Nuuk Havalimanı'na iniş yapan uçaklarda, Danimarkalı askerlerin yanı sıra, ilk Avrupalı personel olarak beş Fransız askeri de yer aldı. 15 Ocak sabahına gelindiğinde, bu çok uluslu keşif grubu, Danimarka'nın Ortak Arktik Komutanlığı (Arktisk Kommando) karargahında bir araya gelerek, olası daha geniş bir müttefik konuşlandırması için gerekli şartları değerlendirmeye başladı. Normalde deniz kirliliği önleme, balıkçılık denetimi, arama-kurtarma ve bilimsel misyonlara destek gibi görevlere odaklanan Nuuk merkezli komutanlık, şimdi Grönland'ın zorlu polar ortamında sürdürülebilir operasyonlar için altyapı, hava ikmal ihtiyaçları ve lojistik planlamasını kapsayan bir keşif görevini koordine ediyor.
Avrupa Hava İkmalinin Kalbi Danimarka'da Atıyor
Operasyonel detaylara bakıldığında, Alman Savunma Bakanlığı'ndan alınan bilgilere göre, 13 kişilik bir Alman keşif ekibinin 15 Ocak 2026'da Danimarka'daki Karup Hava Üssü'ne uçması planlandı. Buradan hareketle, Avrupa personeli ertesi gün Danimarka ve müttefik hava ikmal unsurlarıyla Grönland'a intikal etti.
"Fransız dağ piyadeleri Nuuk, Grönland'da görüldü."
Bu ilk keşif aşamasında Avrupa'nın katkıları başlangıçta sınırlı kalıyor. Almanya 13 kişilik bir ekip gönderirken, Fransa 27. Dağ Piyade Tugayı'ndan yaklaşık 15 asker konuşlandırdı. Norveç iki asker, Finlandiya ise iki irtibat subayı ile katılıyor. İsveç'ten de bazı subaylar görevlendirilirken, Hollanda ve Birleşik Krallık'tan birer deniz veya askeri subay atanacağı belirtiliyor. Estonya da katılım sinyali verse de birliğin büyüklüğü henüz netleşmedi. Bu kompozisyon, yılın ilerleyen dönemlerinde olası daha büyük bir konuşlandırmaya hazırlık olarak, altyapı, lojistik ve operasyonel koşulları gözden geçirmeye odaklanan bir keşif karakteri taşıyor.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 15 Ocak 2025'teki yeni yıl konuşmasında, Nuuk'taki ilk Fransız birliğine "kara, hava ve deniz unsurlarıyla destek" verileceğini belirterek, Paris'in görevin genişlemesi durumunda ek havacılık ve deniz desteği sağlama niyetinde olduğunu ima etti.
Operasyon 'Arctic Endurance': NATO'nun Arktik Gücü Test Ediliyor
Mevcut keşif konuşlandırması, NATO müttefikleriyle birlikte planlanan ve son "Arctic Light 2025" tatbikatlarının devamı niteliğindeki Danimarka liderliğindeki 'Arctic Endurance' tatbikatının öncüsü olarak çerçeveleniyor. Danimarka ve ortakları için odak noktası, müttefik hava ikmal ve destek uçaklarının Grönland havaalanlarından ve gerekirse daha zorlu bölgelerden güvenilir bir şekilde operasyon yapabildiğini kanıtlamak.
Grönland'ın engebeli arazisi, yetersiz altyapısı ve uzun kutup gecesi, güvenilir nakliye uçakları, taktik hava ikmal planlaması ve arama-kurtarma kapsamına büyük önem veriyor. Herhangi bir daha büyük konuşlandırma, muhtemelen C-130 ve A400M tipi uçakların bir karışımını, çevreleyen hava ve deniz yaklaşımlarını izlemek için deniz karakol ve gözetleme platformları tarafından desteklenmesini gerektirecektir.
Avrupa'nın Soğuk Hava Uzmanlığı Sahneye Çıkıyor
Nuuk'a varan Fransız birlikleri, son on yılda Kuzey Kutbu'nun yüksek kesimlerindeki konuşlandırmalar ve tatbikatlar sırasında soğuk hava operasyonlarında uzmanlık kazanan 27. Dağ Piyade Tugayı'na mensup. Fransız kuvvetleri, 9 Mart 2025'te Station Nord'daki deneme seferinin ardından Grönland'da operasyon için A400M Atlas'ı sertifikalandırdı; bu süreçte mürettebat buz pistlerine iniş pratiği yaptı ve aşırı soğuk koşullar için prosedürleri doğruladı.
Fransız savaş uçakları Grönland'dan hiç operasyon yapmamış olsa da, Fransız Hava ve Uzay Kuvvetleri bölgede daha önce deneyime sahip. 2008 yılında NATO'nun İzlanda Hava Polisliği görevini başlatmak üzere bir Mirage 2000-5 birliği İzlanda'ya konuşlandırılmıştı.
Nuuk görevine diğer katkıda bulunan ülkeler de benzer Arktik deneyimlere sahip. Norveç ve İsveç, jetler, helikopterler ve taktik hava ikmalleri içeren soğuk hava tatbikatlarını rutin olarak Arktik Dairesi'nin üzerinde yürütüyor. Finlandiya ise savaş uçağı operasyonlarını ve pist bakımını zorlu kış koşullarına uzun süredir adapte etmiş durumda ve bu gereklilikleri F-35 geçiş sürecine entegre ediyor. Almanya'nın nakliye ve dağ birlikleri, Kuzey Norveç ve İzlanda'daki kış tatbikatlarına katılarak eksi derecelerde lojistik ve havaalanı desteği konusunda pratik deneyim kazandı. Danimarka'nın kendisi de uzun süredir Grönland ve Faroe Adaları'nda operasyon yapıyor ve Sirius Köpek Kızaklı Devriye gibi yıl boyunca aşırı Arktik koşullarda eğitim alan ve eşsiz bir yerel keşif yeteneği temsil eden özel birliklere ev sahipliği yapıyor.
Grönland'ın Statüsü Üzerindeki Siyasi Aciliyet
Avrupa başkentleri ve Kopenhag, bu kolektif uzmanlığı sadece olası daha büyük bir konuşlandırmaya hazırlık olarak değil, aynı zamanda Amerika Birleşik Devletleri de dahil olmak üzere uluslararası izleyicilere Arktik bölgesini koruma ve Grönland'ın güvenliğini sağlama kapasitelerinin bir gösterisi olarak sunuyor.
Harekatın hızlanması, 14 Ocak 2026 tarihinde Washington'da Amerika Birleşik Devletleri, Danimarka ve Grönland'ın üst düzey temsilcileri arasında yapılan üst düzey bir toplantının ardından geldi. Katılımcılar görüşmeler sırasında "temel görüş ayrılıkları" olduğunu bildirdi. Kısa bir süre sonra, ABD Başkanı Donald Trump, "güvenlik" nedenleriyle Grönland'ı ABD kontrolüne alma niyetini, özellikle Amerika Birleşik Devletleri için sözde 'Altın Kubbe' çok katmanlı füze savunma sistemini kurmak amacıyla yeniden dile getirdi. Kopenhag ve Nuuk bu pozisyonu reddetti.